Op het ogenblik is een discussie gaande over een zinsnede uit het gebed van ‘De Vrouwe van alle Volkeren’. Aanleiding is een zorg uitgesproken door de Secretaris van de Congregatie voor de Geloofsleer, Mgr. A. Amato SDB, over “één specifiek aspect” van deze devotie, namelijk de zinsnede “die eens Maria was”. Deze zorg is gecommuniceerd naar enkele Filippijnse bisschoppen, naar de gemeenschap ‘Familie van Maria’, alsook naar Mgr. Dr. J. Punt.

De zorg van de Congregatie staat in een langere traditie. Al de eerste locale bisschop, Mgr. J. Huibers, worstelde 60 jaar geleden met deze formulering.

Aanvankelijk wilde hij de zinsnede weglaten, maar later accepteerde hij deze en gaf het Imprimatur. Inmiddels hebben ongeveer 70 bisschoppen en kardinalen wereldwijd hun Imprimatur gegeven. Dit betekent dat zij geen tegenspraak zien met enigerlei leerstelling van de kerk. In 1996 is de devotie als publieke verering met toestemming van de Prefect van de Congregatie vrijgegeven. In 2002 heeft de locale bisschop de verschijningen in kern als authentiek erkent.

Uiteraard is de bisschop hierover in overleg getreden met de Congregatie en heeft zijn mening in deze kwestie voorgelegd. Voor de tussentijd heeft hij de verantwoordelijken van de devotie gevraagd om de pastorale zorg van de Congregatie te respecteren door tot nader order in het publieke gebed deze zinsnede weg te laten of in stilte te bidden. Hij realiseert zich dat dit voor velen een spanning kan geven tussen overtuiging en gehoorzaamheid, maar wijst hierbij op de zieneres.

Ook zij kwam eens in een dergelijk dilemma en kreeg toen van de Vrouwe te horen: “De gehoorzaamheid moet voorgaan”. Uiteraard sluit gehoorzaamheid geen voortgaande open dialoog over dit thema uit, stelt hij. Ook blijft de grote actuele betekenis van dit gebed dat de “Heer Jezus Christus, Zoon van de Vader” vraagt om “nu” de heilige Geest te zenden over onze gewonde wereld ten volle van kracht.

In dit alles ziet de bisschop ook een positieve kant. Met deze discussie wordt een diepere dialoog aangeboord. Achter de zinsnede, die gegeven werd na de proclamatie van het dogma van Maria Tenhemelopneming, ligt een fundamentele vraag: Wie is Maria ten diepste in Gods heilsplan? Wat is háár rol bij het komen van de heilige Geest? Wie mag Zij zijn voor deze tijd en deze wereld?

Tot deze dialoog heeft paus Johannes Paulus II in 2002 de theologen expliciet bemoedigd.

R. Soffner, Bisdom Haarlem